Zeytin, Ceviz ve Avokado: Üç Bereket, Üç Dert
Mersin'in bereketli topraklarında üç ürün var ki, çiftçinin hem umudu hem derdi: Zeytin, ceviz ve avokado.Zeytin, bu toprakların atasıdır. Binlerce yıldır var. Ama bu yıl üretici perişan. Fiyat düştü, toplama işçiliği satış bedelini ancak karşılıyor. Depolarda geçen yıldan yağ kalmış, ihracatçı yeni ürünü ucuza almak istiyor. AB kotamız 100 ton, Tunus'unki 56 bin 700 ton. Zeytin ağacı sabırlıdır ama çiftçi sabırsız. Ağaç para etmezse kesilir.Ceviz ise zeytinin tersi. Cevizde iç pazar güçlü. Türkiye hâlâ ceviz ithal ediyor. Bizim cevize talep var ama üretim az. Ceviz ağacı geç ürün verir, 7-8 yıl bekler. Çiftçi bekleyemiyor. Bahçe kuran, sulama, budama, ilaç masrafına katlanamıyor. Oysa yerli ceviz, ithal cevizden daha lezzetli, daha yağlı. Cevize sahip çıkarsak, dışarıya para vermeyiz.Avokado ise yeni gözde. Mersin'de, Alanya'da, Anamur'da herkes avokado dikti. Kilosu markette 80-100 lira. Çiftçi için cazip. Ama avokado çok su ister, soğuk sevmez. Bir don vurdu mu bahçe biter. Ayrıca herkes dikerse, 3-5 yıl sonra zeytinde olduğu gibi avokadoda da fiyat çöker.Üç ürünün ortak sorunu aynı: Plansız üretim, pazarlama yokluğu, kooperatif eksikliği.Çözüm, çiftçiyi tek başına bırakmamak. Kooperatifleşip, soğuk hava deposu kurup, markalaşıp, ihracat yapmalıyız. Zeytini, cevizi, avokadoyu dalında değil, rafta değerinde satmalıyız.Toprak veriyor, güneş veriyor, su veriyor. Geriye akıl ve birlik olmak kalıyor.
